Câu lạc bộ bóng đá Ajax: Lịch sử, danh hiệu, học viện

Sân vận động hiện đại ở Amsterdam với khán đài đỏ trắng

Câu lạc bộ bóng đá Ajax (AFC Ajax) là đội bóng thành phố Amsterdam, giàu thành tích nhất Hà Lan với kỷ lục 36 chức vô địch quốc gia và 20 Cúp KNVB. Ajax có 4 cúp C1 châu Âu (1971, 1972, 1973, 1995) và là một trong những câu lạc bộ thành công nhất thế kỷ 20. Sân nhà là Johan Cruyff Arena sức chứa 55.865 chỗ, huấn luyện viên hiện tại là Míchel.

Ajax nổi tiếng thế giới với triết lý “bóng đá tổng lực” và học viện De Toekomst, nơi đào tạo ra những huyền thoại như Johan Cruyff, Marco van Basten, Dennis Bergkamp hay Frenkie de Jong. Bài viết tóm tắt lịch sử, danh hiệu, triết lý và những thế hệ vàng của Ajax. Xem thứ hạng các giải châu Âu trên bảng xếp hạng bóng đá của KPM.

Thông tin nhanh về Ajax

Hạng mục Thông tin
Tên đầy đủ Amsterdamsche Football Club Ajax
Thành lập 18/3/1900, Amsterdam
Tên gọi theo Người anh hùng Ajax trong thần thoại Hy Lạp
Biệt danh De Godenzonen (Những đứa con của các vị thần)
Sân nhà Johan Cruyff Arena, 55.865 chỗ
Chủ tịch Ernst Boekhorst
Huấn luyện viên Míchel
Đối thủ truyền kiếp Feyenoord (De Klassieker), PSV

Thông tin được đối chiếu với Wikipedia về AFC Ajax. Ban huấn luyện và đội hình có thể thay đổi theo mùa giải.

Lịch sử hình thành

Ajax được thành lập ngày 18/3/1900 tại Amsterdam, lấy tên theo người anh hùng huyền thoại Ajax trong thần thoại Hy Lạp. Những năm đầu, đội không quá nổi bật, nhưng dần trở thành một trong những thế lực của bóng đá Hà Lan. Ajax giành chức vô địch quốc gia đầu tiên năm 1918.

Từ khi giải Eredivisie được thành lập năm 1956, Ajax chưa bao giờ xuống hạng. Cùng với PSV Eindhoven và Feyenoord, Ajax thuộc nhóm “Big Three” (Ba ông lớn) của bóng đá Hà Lan. Theo Liên đoàn Lịch sử và Thống kê Bóng đá Quốc tế (IFFHS), Ajax là câu lạc bộ thành công thứ bảy của châu Âu trong thế kỷ 20.

Sắc màu cổ vũ trên khán đài trong trận đấu bóng đá
Ảnh: CC0

Bảng danh hiệu của Ajax

Danh hiệu Số lần Năm tiêu biểu
Vô địch Hà Lan 36 Kỷ lục
Cúp KNVB 20 Kỷ lục
Cúp C1/Champions League 4 1971, 1972, 1973, 1995
UEFA Cup 1 1992
Cúp C2 châu Âu 1 1987
Cúp Liên lục địa 2 1972, 1995

Ajax là một trong số ít câu lạc bộ từng giành cả ba cúp châu Âu lớn thời kỳ trước (cúp C1, Cúp C2 và UEFA Cup). Đội cũng vô địch cúp C1 ba năm liên tiếp từ 1971 đến 1973, nhờ đó được UEFA trao quyền giữ vĩnh viễn chiếc cúp và gắn huy hiệu đặc biệt trên áo đấu.

Bóng đá tổng lực và thế hệ Johan Cruyff

Cuối thập niên 1960, huấn luyện viên Rinus Michels xây dựng tại Ajax triết lý “bóng đá tổng lực” (Totaal voetbal). Theo đó, mọi cầu thủ đều có thể hoán đổi vị trí cho nhau, cả đội di chuyển liên tục, kiểm soát không gian và pressing tầm cao. Linh hồn của lối chơi này là Johan Cruyff, cầu thủ được xem là một trong những người vĩ đại nhất lịch sử bóng đá.

Với Cruyff, Johan Neeskens, Piet Keizer và nhiều tài năng khác, Ajax vô địch cúp C1 ba năm liên tiếp 1971, 1972 và 1973 dưới thời Michels và sau đó là Ştefan Kovács. Lối chơi của Ajax ảnh hưởng sâu rộng đến bóng đá thế giới, đặc biệt là Barcelona, nơi Cruyff sau này làm cầu thủ rồi huấn luyện viên và đặt nền móng cho triết lý của đội bóng xứ Catalan.

Thế hệ vàng năm 1995 của Louis van Gaal

Năm 1995, Ajax của huấn luyện viên Louis van Gaal vô địch Champions League với một đội hình rất trẻ, phần lớn trưởng thành từ học viện. Trong trận chung kết tại Vienna, Ajax thắng AC Milan 1-0 nhờ bàn thắng của cậu bé 18 tuổi Patrick Kluivert. Đội hình ấy có những ngôi sao như Edwin van der Sar, Frank de Boer, Clarence Seedorf, Edgar Davids, Marc Overmars và Jari Litmanen. Ajax còn bất bại ở giải quốc nội mùa đó.

Học viện De Toekomst: nhà máy sản xuất ngôi sao

Học viện của Ajax, đặt tại khu tập luyện De Toekomst (Tương lai), được xem là một trong những học viện tốt nhất thế giới. Phương pháp đào tạo chú trọng kỹ thuật, tư duy chiến thuật và khả năng chơi ở nhiều vị trí. Danh sách cầu thủ trưởng thành tại đây rất dài, từ Cruyff, Van Basten, Bergkamp, Rijkaard đến thế hệ mới như Frenkie de Jong, Matthijs de Ligt và Ryan Gravenberch.

Ajax cũng là bệ phóng cho nhiều ngôi sao nước ngoài như Zlatan Ibrahimović, Luis Suárez, Christian Eriksen hay Hakim Ziyech trước khi họ chuyển đến các giải đấu lớn hơn.

Hành trình kỳ diệu năm 2019

Mùa 2018/19, Ajax của huấn luyện viên Erik ten Hag gây chấn động châu Âu. Đội lần lượt loại Real Madrid (thắng 4-1 tại Bernabéu) và Juventus để vào bán kết Champions League. Ajax dẫn Tottenham 3-0 sau tổng hai lượt trận nhưng bị Lucas Moura lập hat-trick ở hiệp hai trận lượt về, để thua bởi luật bàn thắng sân khách ở phút bù giờ. Dù vậy, thế hệ De Jong, De Ligt, Van de Beek đã để lại dấu ấn sâu đậm.

Sân Johan Cruyff Arena

Sân nhà của Ajax khánh thành năm 1996 với tên Amsterdam ArenA, là một trong những sân vận động đầu tiên ở châu Âu có mái che đóng mở. Năm 2018, sân được đổi tên thành Johan Cruyff Arena để vinh danh huyền thoại của câu lạc bộ. Với sức chứa 55.865 chỗ, đây là sân vận động lớn nhất Hà Lan và từng tổ chức chung kết Europa League 2013 cùng nhiều trận đấu tại Euro 2020. Từ mùa 2025/26, Ajax quay lại sử dụng logo cổ điển năm 1928 sau 34 năm.

Kình địch với Feyenoord và PSV

Đối thủ lớn nhất của Ajax là Feyenoord, đội bóng thành phố cảng Rotterdam. Trận đấu giữa hai đội gọi là De Klassieker, phản ánh cả sự cạnh tranh giữa hai thành phố lớn nhất Hà Lan: Amsterdam là thủ đô văn hóa, còn Rotterdam là trung tâm công nghiệp và cảng biển. Bên cạnh đó, Ajax cũng có kình địch với PSV Eindhoven trong cuộc đua giành chức vô địch Eredivisie suốt nhiều thập niên. Ba đội bóng này chia nhau gần như toàn bộ các chức vô địch Hà Lan kể từ năm 1956.

Mô hình kinh doanh “đào tạo và bán”

Trong bối cảnh bóng đá hiện đại, Ajax không thể cạnh tranh tài chính với các câu lạc bộ ở Anh, Tây Ban Nha hay Đức. Vì vậy, đội bóng theo đuổi mô hình đào tạo cầu thủ trẻ, cho họ ra sân sớm ở đội một, rồi bán với giá cao. Những thương vụ như Frenkie de Jong sang Barcelona, Matthijs de Ligt sang Juventus hay Antony sang Manchester United mang về cho Ajax hàng trăm triệu euro. Nguồn tiền này được tái đầu tư vào học viện và đội hình, giúp Ajax duy trì vị thế hàng đầu Hà Lan và thỉnh thoảng gây bất ngờ ở châu Âu.

Theo dõi Ajax trên KPM

Bạn có thể xem giờ thi đấu của Ajax ở Eredivisie và đấu trường châu Âu trên trang lịch thi đấu bóng đá, tra tỷ số tại kết quả bóng đá và đọc thêm các bài về câu lạc bộ châu Âu trong chuyên mục kiến thức bóng đá.

Câu hỏi thường gặp về Ajax

Ajax vô địch Hà Lan bao nhiêu lần?

Ajax có kỷ lục 36 chức vô địch Hà Lan và 20 Cúp KNVB.

Ajax vô địch cúp C1 mấy lần?

Ajax vô địch cúp C1/Champions League 4 lần: 1971, 1972, 1973 và 1995.

Bóng đá tổng lực là gì?

Đó là triết lý do Rinus Michels xây dựng tại Ajax, trong đó mọi cầu thủ có thể hoán đổi vị trí và cả đội di chuyển, pressing liên tục.

Sân nhà của Ajax là sân nào?

Ajax thi đấu tại Johan Cruyff Arena, sức chứa 55.865 chỗ, sân lớn nhất Hà Lan.

Huấn luyện viên Ajax hiện nay là ai?

Huấn luyện viên trưởng của Ajax hiện là Míchel, người Tây Ban Nha.

Kết luận

Câu lạc bộ bóng đá Ajax là biểu tượng của bóng đá Hà Lan và thế giới: kỷ lục 36 chức vô địch quốc gia, 4 cúp C1, triết lý bóng đá tổng lực và học viện De Toekomst lừng danh. Dù không còn sức mạnh tài chính như các ông lớn châu Âu, Ajax vẫn luôn là nơi ươm mầm những tài năng hàng đầu. Hãy theo dõi KPM để xem trực tiếp các trận đấu của Ajax cùng lịch, tỷ số và bảng xếp hạng cập nhật mỗi ngày.

Ảnh đại diện: Ảnh nền: Paulino Menezes / Wikimedia, CC BY 3.0

Bài viết liên quan