Đội vô địch Euro (Giải vô địch bóng đá châu Âu) nhiều nhất là Tây Ban Nha với 4 lần: 1964, 2008, 2012 và 2024. Đức đứng thứ hai với 3 lần, Italy và Pháp cùng có 2 lần. Sau 17 kỳ tổ chức, đã có 10 đội tuyển khác nhau lên ngôi. Tây Ban Nha là nhà đương kim vô địch sau khi thắng Anh 2-1 trong trận chung kết Euro 2024 tại Berlin.
Euro là giải đấu cấp đội tuyển quốc gia lớn thứ hai thế giới sau World Cup, được tổ chức 4 năm một lần. Bài viết tổng hợp danh sách các đội vô địch, những trận chung kết đáng nhớ, thể thức thi đấu và các kỷ lục của giải. Xem thêm thông tin các đội tuyển trên bảng xếp hạng bóng đá của KPM.
Bảng xếp hạng số lần vô địch Euro
| Đội tuyển | Số lần vô địch | Các năm vô địch |
|---|---|---|
| Tây Ban Nha | 4 | 1964, 2008, 2012, 2024 |
| Đức (Tây Đức) | 3 | 1972, 1980, 1996 |
| Italy | 2 | 1968, 2020 |
| Pháp | 2 | 1984, 2000 |
| Liên Xô | 1 | 1960 |
| Tiệp Khắc | 1 | 1976 |
| Hà Lan | 1 | 1988 |
| Đan Mạch | 1 | 1992 |
| Hy Lạp | 1 | 2004 |
| Bồ Đào Nha | 1 | 2016 |
Danh sách được đối chiếu với Wikipedia về UEFA European Championship. Đội vô địch Euro được tham dự Finalissima, trận đấu với nhà vô địch Copa América.
Tây Ban Nha: từ “kẻ thất bại” đến nhà vua
Tây Ban Nha vô địch Euro lần đầu năm 1964 trên sân nhà. Sau đó, dù sở hữu nhiều cầu thủ tài năng, đội tuyển này nhiều năm bị xem là “kẻ thất bại” ở các giải đấu lớn. Mọi thứ thay đổi từ năm 2008, khi thế hệ của Xavi, Iniesta, Casillas và Torres vô địch Euro 2008 với bàn thắng của Fernando Torres vào lưới Đức trong trận chung kết.
Tiếp đó, Tây Ban Nha vô địch World Cup 2010 và Euro 2012, thắng Italy 4-0 ở chung kết, trở thành đội đầu tiên vô địch hai kỳ Euro liên tiếp và ba giải đấu lớn liên tiếp. Năm 2024, thế hệ mới với Lamine Yamal, Nico Williams và Rodri giành chức vô địch thứ tư sau khi thắng toàn bộ 7 trận, đánh bại Anh 2-1 ở chung kết tại Berlin với bàn quyết định của Mikel Oyarzabal.
Đức: ba lần đăng quang
Đội tuyển Đức (giai đoạn đầu là Tây Đức) có 3 chức vô địch Euro. Năm 1972, Tây Đức của Franz Beckenbauer và Gerd Müller vô địch, hai năm trước khi giành World Cup 1974. Năm 1980, Tây Đức vô địch lần thứ hai. Năm 1996 tại Anh, nước Đức thống nhất vô địch nhờ “bàn thắng vàng” của Oliver Bierhoff trong trận chung kết gặp Cộng hòa Séc, lần đầu tiên luật bàn thắng vàng quyết định một trận chung kết lớn.
Những nhà vô địch bất ngờ
Đan Mạch 1992: từ bãi biển đến ngôi vương
Đan Mạch ban đầu không giành được vé dự Euro 1992. Chỉ khi Nam Tư bị loại vì lệnh cấm vận do chiến tranh, Đan Mạch mới được gọi bổ sung vào phút chót, nhiều cầu thủ phải bỏ dở kỳ nghỉ để tham dự. Vậy mà đội bóng này lần lượt vượt qua Pháp, Hà Lan và đánh bại Đức 2-0 trong trận chung kết, tạo nên một trong những câu chuyện cổ tích lớn nhất lịch sử bóng đá.
Hy Lạp 2004: phép màu phòng ngự
Hy Lạp đến Euro 2004 tại Bồ Đào Nha với tư cách đội bóng bị đánh giá thấp. Dưới thời huấn luyện viên Otto Rehhagel, Hy Lạp chơi phòng ngự chặt chẽ và đánh bại chủ nhà Bồ Đào Nha cả trận khai mạc lẫn trận chung kết, thắng 1-0 nhờ cú đánh đầu của Angelos Charisteas.
Bồ Đào Nha 2016: vô địch không cần Ronaldo
Ở chung kết Euro 2016 tại Paris, Cristiano Ronaldo chấn thương rời sân sớm. Nhưng Bồ Đào Nha vẫn đánh bại chủ nhà Pháp 1-0 sau hiệp phụ nhờ cú sút xa của Eder, giành danh hiệu lớn đầu tiên trong lịch sử.
Italy và Pháp: hai lần đăng quang
Italy vô địch Euro lần đầu năm 1968 trên sân nhà, trong một giải đấu mà trận bán kết với Liên Xô được quyết định bằng cách tung đồng xu sau trận hòa. Phải đến 53 năm sau, Italy mới vô địch lần thứ hai tại Euro 2020 (tổ chức năm 2021), đánh bại Anh trên chấm luân lưu ngay tại sân Wembley, với thủ môn Gianluigi Donnarumma là người hùng.
Pháp vô địch Euro 1984 trên sân nhà nhờ thiên tài Michel Platini, người ghi 9 bàn trong 5 trận, một kỷ lục tồn tại đến nay. Năm 2000, thế hệ vàng của Zinedine Zidane, vừa vô địch World Cup 1998, tiếp tục vô địch Euro sau khi đánh bại Italy bằng bàn thắng vàng của David Trezeguet trong hiệp phụ.
Những thế hệ vàng chưa từng vô địch
Lịch sử Euro cũng ghi nhận nhiều đội tuyển mạnh chưa một lần lên ngôi. Đội tuyển Anh, dù là quê hương bóng đá, chưa từng vô địch Euro và đã thua hai trận chung kết liên tiếp vào các năm 2021 và 2024. Bỉ từng vào chung kết Euro 1980, nhưng “thế hệ vàng” Hazard, De Bruyne, Lukaku sau này không thể đưa đội tuyển trở lại trận đấu cuối cùng. Những câu chuyện này cho thấy Euro là giải đấu cực kỳ khắc nghiệt, nơi chỉ một sai lầm nhỏ cũng có thể khiến các ứng viên hàng đầu phải dừng bước.
Thể thức của Euro
Euro lần đầu được tổ chức năm 1960 với chỉ 4 đội tham dự vòng chung kết. Số đội tăng dần qua các thời kỳ: 8 đội từ năm 1980, 16 đội từ năm 1996 và 24 đội từ Euro 2016. Hiện nay, 24 đội chia thành 6 bảng, hai đội đứng đầu mỗi bảng và bốn đội xếp thứ ba có thành tích tốt nhất vào vòng 16 đội. Euro 2020 được hoãn sang năm 2021 do đại dịch COVID-19 nhưng vẫn giữ tên gọi Euro 2020.
Những kỷ lục đáng nhớ của Euro
| Kỷ lục | Thông tin |
|---|---|
| Vô địch nhiều nhất | Tây Ban Nha, 4 lần |
| Vô địch hai kỳ liên tiếp | Tây Ban Nha (2008, 2012) |
| Ghi nhiều bàn nhất lịch sử | Cristiano Ronaldo (Bồ Đào Nha), 14 bàn |
| Ghi nhiều bàn nhất một giải | Michel Platini (Pháp), 9 bàn tại Euro 1984 |
| Thắng đậm nhất trong chung kết | Tây Ban Nha 4-0 Italy (2012) |
| Cầu thủ trẻ nhất ghi bàn | Lamine Yamal (Tây Ban Nha), Euro 2024 |
Vòng loại Euro
Để có mặt tại vòng chung kết, các đội tuyển châu Âu phải trải qua vòng loại kéo dài khoảng một năm rưỡi. Ngoài ra, UEFA Nations League cũng cung cấp thêm cơ hội giành vé thông qua vòng play-off cho các đội không vượt qua vòng loại thông thường. Chủ nhà được đặc cách tham dự vòng chung kết. Nhờ mở rộng lên 24 đội từ năm 2016, nhiều quốc gia nhỏ như Iceland, Albania hay Bắc Macedonia đã lần đầu có mặt tại giải đấu lớn này.
Euro 2028 sẽ diễn ra ở đâu?
Euro 2028 sẽ được đồng tổ chức bởi Anh, Scotland, Xứ Wales, Cộng hòa Ireland và Bắc Ireland. Sau đó, Euro 2032 sẽ do Italy và Thổ Nhĩ Kỳ đồng đăng cai. Tây Ban Nha sẽ bước vào Euro 2028 với tư cách nhà đương kim vô địch và mục tiêu giành chức vô địch thứ năm.
Theo dõi Euro và vòng loại trên KPM
Bạn có thể xem lịch thi đấu các đội tuyển châu Âu trên trang lịch thi đấu bóng đá, tra tỷ số tại kết quả bóng đá và đọc thêm các bài về giải đấu quốc tế trong chuyên mục kiến thức bóng đá.
Câu hỏi thường gặp về Euro
Đội nào vô địch Euro nhiều nhất?
Tây Ban Nha vô địch Euro nhiều nhất với 4 lần: 1964, 2008, 2012 và 2024.
Euro 2024 ai vô địch?
Tây Ban Nha vô địch Euro 2024 sau khi thắng Anh 2-1 ở chung kết tại Berlin.
Đức vô địch Euro bao nhiêu lần?
Đức vô địch Euro 3 lần vào các năm 1972, 1980 và 1996.
Ai ghi nhiều bàn nhất lịch sử Euro?
Cristiano Ronaldo với 14 bàn thắng.
Euro 2028 tổ chức ở đâu?
Euro 2028 được đồng tổ chức bởi Anh, Scotland, Xứ Wales, Cộng hòa Ireland và Bắc Ireland.
Kết luận
Tây Ban Nha là đội vô địch Euro nhiều nhất với 4 lần, vượt qua Đức với 3 lần. Lịch sử Euro còn ghi dấu những câu chuyện cổ tích như Đan Mạch 1992 hay Hy Lạp 2004, khiến giải đấu luôn hấp dẫn và khó đoán. Hãy theo dõi KPM để xem trực tiếp các trận đấu của đội tuyển châu Âu cùng lịch, tỷ số và bảng xếp hạng cập nhật mỗi ngày.
Ảnh đại diện: Ảnh nền: footycomimages / Flickr, CC BY
